Ogłoszenie

Ogłoszenie

W 2017 r. Leśny Bank Genów Kostrzyca zainicjował nowe działania związane z ochroną bioróżnorodności w Polsce, a w szczególności z ochroną ex situ (tj. poza miejscem występowania) najcenniejszych i najrzadszych roślin Puszczy Białowieskiej.
Początkowo prace dotyczyły obszaru Puszczy Białowieskiej, a ostatecznie zabezpieczony materiał pochodzi z wielu stanowisk zlokalizowanych na terenie woj. podlaskiego, w tym z obszaru Biebrzańskiego Parku Narodowego.

Jednym z elementów ochrony było bankowanie próbek nasion, tkanek roślinnych, próbek DNA oraz okazów zielnikowych 105 gatunków roślin.

Badania naukowe polegały na izolacji DNA z zabezpieczonych fragmentów tkanek, a następnie na analizie wybranych fragmentów DNA (loci rbcL oraz matK) w celu ustalenia barkodów DNA dla wytypowanych gatunków roślin.

Obecnie w banku nasion zabezpieczono 31 zasobów genowych, w herbarium zdeponowane są 203 okazy zielnikowe (reprezentujące 103 gatunki roślin), w banku DNA znajduje się 451 próbek DNA, natomiast w banku tkanek zabezpieczono 1585 fragmentów tkanek ze 105 gatunków roślin.

Digitalizacja okazów zielnikowych odbyła się w Zielniku Wydziału Biologii, Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych, Uniwersytetu Warszawskiego.

Elektroniczne wersje zielników, a także informacje o odczytanych barkodach DNA umieszczono w internetowej bazie danych Systemu BOLD tj. Barcode of Life Data System.

SERDECZNIE ZAPRASZAMY DO OBEJRZENIA FILMU!

Konferencja szkoleniowa – barkodowanie roślin Puszczy Białowieskiej

Konferencja szkoleniowa – barkodowanie roślin Puszczy Białowieskiej

Szanowni Państwo,
odpowiadając na Państwa zainteresowanie oraz przesłane pytania – uprzejmie informujemy, że liczba uczestników konferencji nie jest ograniczona. Nie ma także konieczności wcześniejszej rejestracji na konferencję.

Link do transmisji: https://youtu.be/obad50bN1xE

Link do zadawania pytań w trakcie konferencji: https://forms.gle/Fkwn744RGb21S5hj9

Zapraszamy wszystkich chętnych do udziału!
W imieniu organizatorów – Małgorzata Pałucka

Ogłoszenie dotyczące konferencji szkoleniowej.
Leśny Bank Genów Kostrzyca w Biebrzańskim Parku Narodowym

Leśny Bank Genów Kostrzyca w Biebrzańskim Parku Narodowym

Wizyta LBG Kostrzyca w Biebrzańskim Parku Narodowym (BbPN) związana była ze zbiorem materiału roślinnego w ramach projektu badawczego pn. „Identyfikacja molekularna (barkodowanie DNA) oraz bankowanie wybranych gatunków roślin Puszczy Białowieskiej”. W tym roku, w związku z faktem, iż występowania wielu gatunków roślin nie udało się potwierdzić na terenie Puszczy Białowieskiej, zbioru materiału dokonano w Polsce północno-wschodniej, w tym na terenie Biebrzańskiego Parku Narodowego.

W trakcie tygodniowej (czerwiec 2018) wizyty w BbPN udało się zabezpieczyć materiał genetyczny wielu gatunków roślin objętych w Polsce ścisłą ochroną gatunkową, w tym nasiona, okazy zielnikowe oraz fragmenty tkanek wierzby lapońskiej. Gatunek ten występuje w Polsce jedynie na Mazurach, Podlasiu i Lubelszczyźnie. Spotkać go również można na izolowanych stanowiskach w Sudetach. Przyczyną zaniku tego krytycznie zagrożonego taksonu, oprócz zmian siedliskowych, jest krzyżowanie się z innymi przedstawicielami wierzb.

Wśród zabezpieczonych roślin znalazły się też turzyce. Turzyca Buxbauma należy do najrzadszych elementów rodzimej flory, wpisana jest ona do Polskiej Czerwonej Księgi Roślin (EN), objęta jest ścisłą ochroną gatunkową. Takson ten występuje na izolowanych stanowiskach, głównie w woj. podlaskim i lubelskim. Turzyca bagienna (również wpisana do Polskiej Czerwonej Księgi Roślin), występująca w rozproszeniu głównie w północnej Polsce i na Lubelszczyźnie, charakteryzuje się dużą wrażliwością na zmiany poziomu wód gruntowych. Wielkoskalowe zaburzenia układu hydrologicznego, obserwowane  w Puszczy Białowieskiej, doprowadziły do jej zaniku na terenie tego kompleksu leśnego. W Biebrzańskim Parku Narodowym zachowały się bardzo liczne stanowiska tego gatunku.

Dzięki zbiorom przeprowadzonym w BbPN, LBG Kostrzyca wzbogacił się o próbki DNA rosiczki okrągłolistnej. Rosiczka okrągłolistna związana jest z siedliskami wilgotnymi i mokrymi. Ich wielkoskalowy zanik powodowany nadmiernym osuszaniem terenu i melioracjami, silnie ogranicza liczbę stanowisk gatunku, którego regres zaobserwowano również w Puszczy Białowieskiej.

Wizyta w BbPN stanowiła okazję do podziwiania wielu przedstawicieli rodziny storczykowatych, których okres kwitnienia przypadł w tym roku wyjątkowo wcześnie. Najefektowniejszymi kwiatami charakteryzowały się kukułki: szerokolistna, krwista i żółtawa. Kwitnienie rozpoczynały również niepozorne, ale z bliska pięknie wyglądające lipienniki Loesela. Powoli do kwitnienia szykował się kruszczyk błotny, występujący wyjątkowo licznie na mechowiskach Górnej Biebrzy. Z kolei w miejscach suchszych, na wyniesieniach mineralnych, kwitnienie rozpoczynały podkolan biały i zielonawy.

Piękno i różnorodność przyrody Biebrzańskiego Parku Narodowego uwieczniono na zdjęciach.

Ruszyły zbiory w Puszczy Białowieskiej

Ruszyły zbiory w Puszczy Białowieskiej

Leśny Bank Genów Kostrzyca rozpoczął w ubiegłym roku innowacyjny projekt pn. „Identyfikacja molekularna (barkodowanie DNA) oraz bankowanie wybranych gatunków roślin Puszczy Białowieskiej”.
W 2017 roku, w toku prac terenowych, udało się pozyskać nasiona oraz fragmenty tkanek wielu cennych dla środowiska gatunków roślin, w tym gatunków zagrożonych i narażonych na wyginięcie.
W tym roku zaplanowano zbiory roślin, których nie udało się pozyskać w ubiegłym sezonie. Na liście znalazły się m.in. gatunki wczesnowiosenne. Jednym z pierwszych taksonów, z którego udało się w tym roku zabezpieczyć materiał była sasanka otwarta, występująca na terenie Nadleśnictwa Browsk. Gatunek ten jeszcze kilkadziesiąt lat temu spotykany był stosunkowo często na terenie całej Puszczy Białowieskiej, jednak w ostatnich latach podawany był z zaledwie kilku lokalizacji w obrębie tego kompleksu leśnego.
Próbka nasion sasanki otwartej zostanie zdeponowana w chłodniach w LBG Kostrzyca, a także w temperaturach kriogenicznych (ciekły azot). Z fragmentów tkanek izolowany będzie DNA, który posłuży do bankowania DNA oraz wykonania analiz molekularnych opartych na technice barkodowania DNA.

Leśny Bank Genów Kostrzyca w Puszczy Białowieskiej

Leśny Bank Genów Kostrzyca w Puszczy Białowieskiej

Leśny Bank Genów Kostrzyca rozpoczął w ubiegłym roku innowacyjny projekt pn. „Identyfikacja molekularna (barkodowanie DNA) oraz bankowanie wybranych gatunków roślin z terenu Puszczy Białowieskiej”.

Projekt zakłada pozyskanie fragmentów tkanek oraz nasion najcenniejszych roślin z terenu Puszczy Białowieskiej.  Wiele z gatunków wytypowanych do zbioru jest obecnie zagrożonych wyginięciem, stąd zachodzi ogromna potrzeba zabezpieczenia ich zasobów genowych w LBG Kostrzyca.

W związku z masowym zamieraniem drzewostanów świerkowych na terenie Puszczy Białowieskiej, zbiór nasion oraz części roślin z niektórych stanowisk był w bieżącym roku prawdopodobnie ostatnią taką możliwością. W miejsce podlegających rozpadowi drzewostanów wkroczy roślinność pionierska (np. trzcinnik), która zagłuszy stanowiska cennych gatunków, co w efekcie może doprowadzić do ich zaniku.

Próbki nasion najcenniejszych gatunków z Puszczy Białowieskiej zostały zdeponowane w specjalnie przystosowanych chłodniach w temperaturze -10°C oraz -20°C, a także w temperaturach kriogenicznych (ciekły azot).

Z tkanek rzadkich i zagrożonych wyginięciem roślin izolowany będzie DNA – nośnik informacji genetycznej, który posłuży m.in. do identyfikacji poszczególnych gatunków w przyszłości.